Klienci nie pytają czy, ale dlaczego jeszcze nie masz danych ESG. Jak sektor TSL reaguje na presję łańcucha dostaw?
Branża transportu, spedycji i logistyki (TSL) znajduje się dziś w centrum zmian związanych z raportowaniem ESG (Environmental, Social, Governance). Co ciekawe – w wielu przypadkach nie wynika to bezpośrednio z obowiązków regulacyjnych.
W praktyce największą presję odczuwają firmy logistyczne od swoich klientów: producentów, firm FMCG, sieci handlowych czy globalnych korporacji.
Wraz z wejściem w życie europejskich regulacji dotyczących raportowania zrównoważonego rozwoju – przede wszystkim dyrektywy CSRD (Corporate Sustainability Reporting Directive) – firmy raportujące zaczęły gromadzić dane dotyczące całego łańcucha wartości.
To oznacza, że nawet niewielkie firmy logistyczne stają się częścią systemu raportowania swoich klientów.
Presja łańcucha dostaw jako główny motor zmian
Jednym z najważniejszych mechanizmów wdrażania ESG w gospodarce jest tzw. presja łańcucha dostaw.
Duże firmy raportujące ESG potrzebują danych nie tylko z własnej działalności, ale również od partnerów biznesowych – w tym operatorów logistycznych.
W sektorze TSL presja ta koncentruje się najczęściej w trzech obszarach.
1. Dane środowiskowe – emisje transportowe
Transport jest jednym z kluczowych źródeł emisji gazów cieplarnianych w gospodarce europejskiej. Z tego powodu operatorzy logistyczni są istotnym elementem Scope 3, czyli emisji powstających w łańcuchu wartości firm raportujących ESG.
W praktyce klienci coraz częściej oczekują od partnerów logistycznych informacji takich jak:
Brak takich danych zaczyna mieć bardzo konkretne konsekwencje biznesowe.
Firmy logistyczne coraz częściej tracą możliwość udziału w przetargach lub współpracy z dużymi kontrahentami – nie dlatego, że nie działają odpowiedzialnie, ale dlatego, że nie są w stanie tego udokumentować.
2. Ryzyka społeczne w logistyce
Drugim ważnym obszarem ESG są kwestie społeczne, które w branży transportowej mają szczególne znaczenie.
Dotyczą one przede wszystkim:
Coraz więcej przedsiębiorstw wymaga od swoich partnerów logistycznych formalnych polityk i procedur dotyczących tych obszarów.
Dlaczego?
Bo ryzyka społeczne jednego partnera mogą stać się ryzykiem reputacyjnym całego łańcucha dostaw.
3. Governance i compliance w relacjach z kontrahentami
Trzecim filarem ESG w logistyce jest governance, czyli sposób zarządzania organizacją i ryzykiem.
W praktyce oznacza to konieczność wdrażania procedur dotyczących m.in.:
Dla wielu firm TSL jest to stosunkowo nowe wyzwanie.
Jeszcze kilka lat temu obszary compliance kojarzyły się głównie z sektorem finansowym czy dużymi korporacjami. Dziś coraz częściej stają się standardem także w logistyce.
Problem organizacyjny: dane są rozproszone
Największym wyzwaniem przy wdrażaniu ESG w sektorze TSL rzadko jest sama idea raportowania. Największym problemem jest organizacja danych.
Informacje potrzebne do raportowania znajdują się zazwyczaj w wielu miejscach: w działach operacyjnych, w finansach, w HR, w zakupach, w systemach flotowych i logistycznych.
W wielu firmach funkcjonuje dziś tzw. cyfrowy patchwork:
W takiej sytuacji firma często posiada potrzebne informacje, ale nie jest w stanie szybko ich zebrać, zweryfikować i przedstawić w uporządkowanej formie.
A to właśnie tego oczekują dziś klienci i audytorzy.
ESG jako impuls do uporządkowania procesów
Paradoksalnie presja związana z ESG może być dla sektora TSL bardzo pozytywnym impulsem.
Wiele firm zaczyna dostrzegać, że raportowanie ESG jest w praktyce projektem porządkowania procesów zarządczych.
Skuteczne zarządzanie ryzykiem ESG wymaga jasno określonych procesów decyzyjnych, przypisania odpowiedzialności w organizacji, centralnego zarządzania dokumentacją oraz automatyzacji przepływu informacji.
Dlatego coraz więcej przedsiębiorstw zaczyna od:
- audytu procesów
- identyfikacji luk organizacyjnych
- szkoleń zespołów
- wdrożenia narzędzi do zarządzania danymi ESG
Dopiero na tej podstawie powstaje sam raport.
Nowa rola działów operacyjnych i zakupów
Jedną z najważniejszych zmian w zarządzaniu ESG w logistyce jest rosnąca rola zespołów operacyjnych i zakupowych.
To właśnie te działy mają największy wpływ na wybór podwykonawców transportowych, weryfikację partnerów biznesowych czy zbieranie danych dotyczących operacji logistycznych.
Dlatego coraz więcej firm inwestuje w rozwój kompetencji ESG nie tylko w działach compliance, ale również wśród menedżerów operacyjnych, działów zakupów, zespołów sprzedaży.
Podsumowanie
Transformacja ESG w sektorze TSL nie jest już tematem wizerunkowym ani odległą perspektywą regulacyjną. W praktyce staje się jednym z warunków utrzymania relacji biznesowych w globalnych łańcuchach dostaw.
Firmy logistyczne, które nie są w stanie dostarczyć wiarygodnych danych środowiskowych, społecznych i zarządczych, coraz częściej tracą dostęp do przetargów lub długoterminowych kontraktów. Jednocześnie wiele organizacji odkrywa, że największym wyzwaniem nie jest sama idea ESG, ale uporządkowanie procesów, danych i odpowiedzialności w firmie.
Dobrą wiadomością jest to, że w wielu przypadkach potrzebne informacje już istnieją – są po prostu rozproszone w różnych działach i systemach. Dlatego pierwszym krokiem nie musi być od razu pełne raportowanie ESG, lecz audyt procesów, identyfikacja luk organizacyjnych i uporządkowanie sposobu zarządzania danymi.
Właśnie w tym obszarze wspieramy firmy jako Ecoris. Pomagamy organizacjom zrozumieć wymagania ESG, uporządkować procesy oraz przygotować się do raportowania i wymagań klientów w łańcuchach dostaw – poprzez szkolenia, warsztaty i projekty wdrożeniowe.
Jeśli Twoja firma zaczyna otrzymywać pytania o dane ESG od klientów lub partnerów biznesowych – warto przygotować się do tego procesu wcześniej.
Zapraszamy do kontaktu, aby wspólnie przeanalizować sytuację Twojej organizacji i zaplanować kolejne kroki!
A jeśli chcesz być na bieżąco z najważniejszymi zmianami w obszarze ESG, compliance i regulacji wpływających na biznes, zapisz się do newslettera Ecoris, w którym regularnie analizujemy nowe przepisy i pokazujemy ich praktyczne konsekwencje dla firm.
